BMI, WHR, a może BIA? Który wskaźnik najlepiej określa zdrową wagę?

Redakcja

6 lutego, 2025

Zdrowa masa ciała to kluczowy element ogólnego stanu zdrowia, jednak sama liczba na wadze nie zawsze daje pełen obraz tego, czy organizm funkcjonuje prawidłowo. Współczesna medycyna i dietetyka wykorzystują różne wskaźniki oceny masy ciała, takie jak BMI (Body Mass Index), WHR (Waist-to-Hip Ratio) i BIA (Bioimpedancja Elektryczna). Każdy z nich mierzy inne parametry i dostarcza unikalnych informacji na temat kondycji organizmu.

Czy BMI to wciąż wiarygodny wskaźnik? Czy WHR rzeczywiście lepiej ocenia ryzyko chorób metabolicznych? A może najskuteczniejsza jest analiza składu ciała metodą bioimpedancji? W tym artykule szczegółowo przeanalizujemy każdy z tych wskaźników, ich zastosowanie oraz ograniczenia.

Więcej informacji na temat różnych metod oceny masy ciała znajdziesz tutaj: https://twojezdrowie.rmf24.pl/aktualnosci/news-jakie-sa-sposoby-na-ocene-masy-ciala,nId,7905639#crp_state=1.

1. BMI – wskaźnik masy ciała: klasyka czy przeżytek?

Co to jest BMI?

Body Mass Index (BMI) to jeden z najczęściej stosowanych wskaźników masy ciała. Oblicza się go według prostego wzoru:

BMI = masa ciała (kg) / (wzrost (m))²

Kategorie BMI:

  • Niedowaga: BMI < 18,5
  • Norma: BMI 18,5 – 24,9
  • Nadwaga: BMI 25 – 29,9
  • Otyłość: BMI ≥ 30

Zalety BMI:

  • Prosty w obliczeniu.
  • Szeroko stosowany w badaniach epidemiologicznych.
  • Daje szybki obraz ogólnego stanu zdrowia populacji.

Ograniczenia BMI:

  • Nie rozróżnia tkanki tłuszczowej od mięśniowej.
  • Nie uwzględnia rozmieszczenia tłuszczu w organizmie.
  • Nie bierze pod uwagę wieku, płci i budowy ciała.

BMI jest więc przydatnym narzędziem do oceny populacji, ale dla jednostek może być mylące – sportowcy o dużej masie mięśniowej często mają wysokie BMI, mimo że są w doskonałej formie fizycznej.

2. WHR – stosunek obwodu talii do bioder jako wyznacznik zdrowia

Co to jest WHR?

Waist-to-Hip Ratio (WHR) to wskaźnik, który mierzy proporcję obwodu talii do obwodu bioder. Jego celem jest określenie, w jakim stopniu tkanka tłuszczowa jest rozmieszczona w organizmie, co może mieć duże znaczenie dla zdrowia metabolicznego.

Jak obliczyć WHR?
WHR = obwód talii (cm) / obwód bioder (cm)

Normy WHR:

  • Dla kobiet: zdrowy wynik to WHR < 0,85
  • Dla mężczyzn: zdrowy wynik to WHR < 0,90

Zalety WHR:

  • Pomaga określić typ sylwetki i rozmieszczenie tkanki tłuszczowej.
  • Jest lepszym wskaźnikiem ryzyka chorób sercowo-naczyniowych niż BMI.
  • Łatwy do zmierzenia w warunkach domowych.

Ograniczenia WHR:

  • Nie uwzględnia procentowej zawartości tkanki tłuszczowej w organizmie.
  • Może być mniej dokładny u osób starszych, u których naturalnie zmieniają się proporcje ciała.

WHR jest szczególnie przydatny w diagnozowaniu otyłości typu brzusznego, która wiąże się z większym ryzykiem cukrzycy typu 2, nadciśnienia i chorób serca.

3. BIA – bioimpedancja elektryczna, czyli dokładna analiza składu ciała

Co to jest BIA?

Bioimpedancja elektryczna (BIA) to metoda analizy składu ciała, która mierzy proporcję tkanki tłuszczowej, mięśniowej i wody w organizmie. Wykorzystuje niewielki prąd elektryczny, który przechodzi przez ciało i na podstawie oporu elektrycznego określa skład ciała.

Co mierzy BIA?

  • Procentową zawartość tkanki tłuszczowej.
  • Procentową zawartość masy mięśniowej.
  • Ilość wody w organizmie.

Zalety BIA:

  • Bardzo precyzyjna metoda oceny składu ciała.
  • Daje pełniejszy obraz zdrowia niż BMI czy WHR.
  • Pomaga monitorować efekty diety i treningu.

Ograniczenia BIA:

  • Wynik może być zaburzony przez poziom nawodnienia organizmu.
  • Wymaga specjalistycznego sprzętu (dostępnego np. w gabinetach dietetycznych i siłowniach).
  • Może być mniej dokładna u osób z dużą ilością tkanki tłuszczowej.

BIA jest obecnie jedną z najdokładniejszych metod oceny składu ciała i pozwala na monitorowanie postępów w odchudzaniu oraz budowaniu masy mięśniowej.

4. Który wskaźnik jest najlepszy?

BMI – dobre do szybkiej oceny wagi, ale ma ograniczenia w dokładności.
WHR – skuteczniejszy w określaniu ryzyka chorób metabolicznych.
BIA – najbardziej precyzyjna metoda, idealna dla osób dbających o zdrowie i sylwetkę.

Najlepiej stosować kilka metod jednocześnie – np. BMI i WHR w połączeniu z BIA, jeśli chcemy uzyskać pełny obraz składu ciała i kondycji zdrowotnej.

Nie ma jednego idealnego wskaźnika oceny zdrowej masy ciała – BMI, WHR i BIA mają swoje zalety i ograniczenia. Najlepiej wykorzystywać je razem, aby uzyskać jak najdokładniejsze wyniki. WHR pozwala określić rozmieszczenie tkanki tłuszczowej, BMI szybko ocenia masę ciała, a analiza składu ciała metodą BIA dostarcza precyzyjnych informacji o ilości tłuszczu i mięśni w organizmie.

Artykuł sponsorowany.

Polecane: